مجوز فدرال ارتباطات آمریکا برای توسعه شبکه فضایی
کمیسیون فدرال ارتباطات ایالات متحده مجوز لازم را برای شرکت SpaceX صادر کرده است تا بتواند آزمایش تبادل داده مستقیم میان ماهوارههای Starlink در مدار زمین را انجام دهد. این مجوز، گامی مهم در تحقق ایدههای ایلان ماسک برای توسعه شبکه ارتباطی مستقل از زیرساختهای زمینی است. هدف اصلی از این پروژه، حذف نیاز به ایستگاههای زمینی و ایجاد مسیریابی کامل و بدون توقف دادهها در مدار است تا تأخیر در انتقال اطلاعات کاهش یابد.
شرکت SpaceX، که هماکنون بیش از ده هزار ماهواره در مدار زمین دارد، قصد دارد این تعداد را با استفاده از نسل جدید ماهوارههای V3 به ۱۰۰ هزار دستگاه برساند. انتقال دادهها به صورت مستقیم در مدار، علاوه بر پوشش نقاط فاقد اینترنت و مناطق دورافتاده، پایداری شبکه در شرایط بحرانی را تضمین میکند. این پیشرفت، زیرساخت لازم برای استقرار دیتاسنترهای فضایی مبتنی بر هوش مصنوعی، با نام Starmind، را فراهم میسازد؛ این دیتاسنترها بار پردازشی را از سطح زمین به مدارهای پایینتر منتقل میکنند.
جزئیات فنی و امکانات سختافزاری
سختافزار اصلی این پروژه، با نام AI1، یک رک سرور با توان مصرفی ۱۵۰ کیلووات است که در ابعاد ۷۰ متر عرض و ۲۰ متر ارتفاع ساخته شده است. این ماهواره، در مدار ۶۰۰ کیلومتری زمین قرار گرفته و توان محاسباتی معادل تجهیزات NVIDIA مدل GB300 دارد. در مراحل اولیه، قدرت پردازشی این سیستم از تراشههای شرکت NVIDIA تامین میشود و در آینده، با قطعات مقاوم در برابر اشعه و تشعشعات، که در پروژه Terafab توسعه یافته است، جایگزین خواهد شد.
برای کنترل و دفع حرارت این سامانه عظیم، از رادیاتورهای مایع به مساحت ۱۱۰ متر مربع استفاده شده است که گرما را به صورت تابش فروسرخ منتشر میکنند. انرژی مورد نیاز این سیستمها، از طریق پنلهای خورشیدی تولید شده در کارخانههای فضایی تامین میشود و پرتاب آنها با فضاپیمای Starship انجام میگیرد. انتقال سرورها به مدار، مصرف انرژی و آب در مراکز زمینی را به شدت کاهش میدهد، که این امر موجب بهبود بهرهوری و کاهش هزینههای عملیاتی میشود.
رقابت و آینده توسعه دیتاسنترهای فضایی
در حال حاضر، شرکتهای بزرگ فناوری و کشورهای مختلف در حال توسعه پروژههای مشابه هستند. به عنوان نمونه، Google و کشور چین در حال کار بر روی طرحهایی برای ساخت دیتاسنترهای فضایی هستند. این فناوری نوین، در کنار کاهش هزینهها و افزایش پایداری شبکه، فرصتهای جدیدی برای توسعه فناوریهای ارتباطی و هوشمند در فضا فراهم میآورد و آیندهای نویدبخش در عرصه فناوری فضایی محسوب میشود.
